Identificatie van patiënten in het ziekenhuis met palliatieve zorg behoeften
- Datum publicatie 13 februari 2026
- Auteur A. van der Velden, A. de Heij, M. van den Beuken, E. Kuip, G. Hesselmann, E. de Nijs, B. Huisman, A. Oosten, A. Reyners & P. de Graeff
Inleiding
Het identificeren van ziekenhuispatiënten die zich mogelijk in de laatste levensfase bevinden, is essentieel voor het bieden van optimale palliatieve zorg. Deze studie had tot doel de prevalentie vast te stellen van ziekenhuispatiënten met een mogelijk beperkte levensverwachting (< 12 maanden) aan de hand van de surprise question, en te onderzoeken in welke mate het palliatief team (PT) bij deze patiënten betrokken is.
Methodiek
Op 16 april 2021 voerden wij een landelijke flash-mob studie uit in Nederlandse ziekenhuizen. Verpleegkundigen en artsen beantwoordden onafhankelijk van elkaar de surprise question (SQ) voor alle volwassen opgenomen patiënten: “Zou u verbaasd zijn als deze patiënt binnen 12 maanden overlijdt?”
Resultaten
In totaal namen 48 van de 68 (70%) Nederlandse ziekenhuizen deel aan de studie. Verpleegkundigen en artsen vulden 16.607 vragenlijsten in betreffende 8.768 patiënten.
Van deze 8.768 patiënten was 80% opgenomen vanwege niet maligne aandoeningen.
Artsen beantwoordden de SQ negatief voor 2.826 (35%) patiënten. Bij verpleegkundigen was dit 2.745 (32%) patiënten.
Artsen gaven aan dat bij 6% van deze patiënten een PT betrokken was en dat verwijzing naar een PT voor nog eens 6% zinvol werd geacht. Voor patiënten met een geschatte levensverwachting < 3 maanden (n = 582) stegen deze percentages naar respectievelijk 15% en 13%.
Conclusie
Eén op de drie ziekenhuispatiënten heeft mogelijk een beperkte levensverwachting en kan baat hebben bij palliatieve zorg en advance care planning.
Toekomstig onderzoek zou zich moeten richten op het verkennen van de palliatieve zorgbehoeften van ziekenhuispatiënten en de mogelijke voordelen van tijdige inzet van palliatieve zorg.
Relevantie voor praktijk
Gebruik van markeringsinstrument kan bewustwording van de palliatieve fase bevorderen en hiermee ook de (palliatieve) zorg verbeteren. Dit kan ertoe leiden dat er meer passende zorg wordt verleend.
Referentie
Identification of Dutch hospital inpatients with possible palliative care needs: a nation-wide flash mob study. AWG van der Velden, AH de Heij, MHJ van den Beuken, EJM Kuip, GM Hesselmann, EJM de Nijs, BAA Huisman, AW Oosten, AKL Reyners, P de Graeff, BMC palliative care, published: 13 February, Volume 25, article number 69, 2026
Meer informatie
Klik hier voor het volledige artikel.