Toolbox voor signaleren en bespreken van zingevingsvragen: actieonderzoek in Noord-Holland en Flevoland.

 

Doelstelling

Met dit project willen we professionals en vrijwilligers werkzaam in de wijk ondersteunen in het signaleren en bespreken van zingevingsvragen bij burgers, door middel van het ontwikkelen van tools (zoals training) die hen daarbij kunnen helpen.

Waarom dit project?

Zingevingsvragen zijn vragen die gaan over hoe je je leven betekenis geeft. Door ingrijpende gebeurtenissen in het leven, bij ziekte, naderende dood of in kwetsbare omstandigheden als ouderdom en eenzaamheid kunnen mensen te maken krijgen met zingevingsvragen. Deze vragen, zoals bijvoorbeeld ‘wat heeft of geeft mijn leven nog zin’ en ‘hoe leef ik verder’, zijn vaak verborgen aanwezig maar kunnen door goed signaleren en luisteren in gesprek met een professional of vrijwilliger in de thuissituatie naar boven komen. Maar hoe kan de (zorg)professional of vrijwilliger deze zingevingsvragen signaleren en bespreken en wanneer is het nodig door te verwijzen naar een geestelijk verzorger?

In dit project ontwikkelen we een ‘toolbox’ met verschillende tools, om deze professionals en vrijwilligers toe te rusten. Dit wordt gedaan door middel van actieonderzoek, waarbij we met betrokkenen tools ontwikkelen en inzetten.

Resultaten

In de eerste ronde van gesprekken met zorgprofessionals en geestelijk verzorgers blijken twee hoofdtypen tools er uit te springen voor de ondersteuning van zorgprofessionals (en vrijwilligers) in hun dagelijkse werk. Dit zijn:

  1. Trainingen voor (zorg)professionals en vrijwilligers in het bewust worden van eigen zingevingsvragen, het signaleren en bespreken van zingevingsvragen met anderen, en bekendheid met doorverwijzen naar geestelijk verzorgers van Centra voor Levensvragen.
  2. Aanwezigheid van geestelijk verzorgers in bestaande overlegstructuren, waarin concrete casuïstiek wordt besproken, zoals team- of multidisciplinaire overleggen.

Inmiddels is een basismodule training voor zorgprofessionals respectievelijk vrijwilligers ontwikkeld. Tevens is een tool in ontwikkeling die storytelling gebruikt in gesprekken met mensen van diverse culturele achtergronden.

Geestelijk verzorgers worden ondersteund in het samenwerken met de eerste lijn door middel van een training ‘acquisitie en communicatie’. Daarnaast worden voor bovenstaande basismodules train-de-trainer trainingen ontwikkeld om de modules te kunnen geven.

 

Dit ZonMW actieonderzoek is gestart in februari 2020 en loopt tot en met januari 2022.

 

Samenwerkingspartners

Amsterdam UMC, locatie VUmc 

Rianne Hoopman (actieonderzoeker zingeving)

Bregje Philipsen-Onwuteaka (hoogleraar levenseindeonderzoek)

 

Midden- en Zuid Kennemerland en Amstelland & Meerlanden

Ghislaine Mulder (projectleider geestelijke verzorging thuis en projectleider stichting Questio)

Amsterdam en Diemen

Daniëlle van Bennekom  (projectleider Centrum voor Levensvragen Amsterdam-Diemen)

Flevoland

Frans Vrijmoed (coördinator Centrum voor Levensvragen Flevoland)

Gooi en Vechtstreek

Everdien Gardner (coördinator Centrum voor Levensvragen Gooi en Vechtstreek)

 

Financiele ondersteuning

Dit project wordt mogelijk gemaakt door ZonMw en maakt deel uit van het programma Palliantie. Meer dan zorg.

logo_ZonMw_kleur_2018

 

https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/kwaliteit-van-zorg/programmas/project-detail/zingeving-en-geestelijke-verzorging/toolbox-voor-signaleren-en-bespreken-van-zingevingsvragen-actieonderzoek-in-noord-holland-en-flevol/