Signaleren en markeren van de palliatief-terminale fase bij verpleeghuisbewoners: implementatie van de SigMa Set voor en met verzorging middels action research

Waarom dit project:

In het verpleeghuis wordt palliatief-terminale zorg vaak pas laat ingezet omdat niet tijdig wordt herkend en gedeeld dat de situatie en behoeften van bewoners door de tijd heen veranderen.


Doelstellingen:

De verzorging verkeert in een sleutelpositie ten aanzien van tijdig signaleren van behoeften en markeren van de palliatief-terminale fase. In dit project wordt tijdens een cyclisch proces in 10 verpleeghuizen een reeks “instrumenten” (methodes, tools) uitgeprobeerd en uiteindelijk gekozen. Voorbeelden van instrumenten zijn de “IKNL signalerings-set” (“signaleren in de palliatieve fase”) en de “surprise question.” 

 

Middels “participatory action research” wordt gekeken naar mogelijkheden voor verbetering van het tijdig signaleren van behoeften en markeren van de palliatief-terminale fase. Verzorgenden, specialisten ouderengeneeskunde, andere zorgverleners, vrijwilligers, onderzoekers, bewoners en hun naasten werken als partners samen aan het doel om beter te signaleren en markeren. De onderzoekers zijn de deelnemers van dienst als er bijvoorbeeld behoefte is aan een aangepaste versie van een instrument zoals een ingekorte of een digitale vorm, of aan het structureren van de communicatie nadat er eenmaal is gesignaleerd of gemarkeerd. Action research integreert implementatie in de praktijk met kwalitatief en kwantitatief onderzoek. Daarbij maken wij gebruik van open interviews, korte vragenlijsten, dossieronderzoek en andere informatie die ook steeds tussendoor naar de deelnemers wordt teruggekoppeld. Wij brengen bevorderende en belemmerende factoren van implementatie van -naar verwachting verschillende- instrumenten systematisch in kaart. Een beschrijving van de verschillende processen in de verpleeghuizen levert waardevolle informatie voor implementatie in andere organisaties.

 

Resultaten:

Het project resulteert na 24 maanden in de “SigMa Set” voor implementatie in 3 regio’s en nationale disseminatie. De SigMa Set wordt: een gebruiksvriendelijke en valide handreiking voor keuze en gebruik van instrumenten voor signaleren en markeren van de palliatief-terminale fase in het verpleeghuis met daarbij de instrumenten die in het project geprefereerd en goed toepasbaar bleken te zijn. Er wordt ook aangegeven wat de randvoorwaarden zijn voor het slagen van de implementatie, zoals bijbehorende scholing. 


- Hier vindt u de presentatie die Lotje Bagchus gaf tijdens een bijeenkomst op 22 februari 2018

- Hier staat het interview dat verpleegkundige Erwin Mantel gaf aan Netwerk Palliatieve Zorg Amsterdam Diemen

Samenwerkingspartners

Zorggroep Charim

Verpleeghuis Van Wijckerslooth

Netwerk Palliatieve Zorg Utrecht stad & Zuidoost

Vertegenwoordiger patiënten en naastenraad

LUMC

VUmc

Financiële ondersteuning

Dit project wordt mogelijk gemaakt door ZonMw en maakt deel uit van het programma Palliantie. Meer dan zorg.

 



Contactpersoon

Jenny van der Steen

Leids Universitair Medisch Centrum 
afdeling Public Health en Eerstelijnsgeneeskunde 
opleidingsinstituut specialisme ouderengeneeskunde 
Postbus 9600
Postzone V0-P
2300 RC Leiden 
Tel: 071 52 68427


 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Lotje Bagchus tijdens een presentatie